Een defecte auto-accu behoort tot de meest voorkomende oorzaken van pech langs de weg. Jaarlijks blijven duizenden automobilisten met een lege of kapotte accu achter, vaak op het meest ongelegen moment. Terwijl moderne voertuigen steeds geavanceerder worden en uitgerust zijn met geavanceerde elektronica, neemt de belasting op de startaccu aanzienlijk toe. Een accu die niet optimaal functioneert, levert niet alleen startproblemen op, maar kan ook leiden tot storingen in het motormanagement systeem en andere elektronische systemen. Herkenning van de eerste tekenen van accudegradatie stelt je in staat tijdig actie te ondernemen, waardoor kostbare pechhulp en onverwachte situaties voorkomen kunnen worden.
Visuele signalen van accudegradatie: corrosie en lekkage aan accupolen
De meest direct waarneembare indicaties van een problematische accu manifesteren zich in fysieke veranderingen aan de buitenzijde. Een grondige visuele inspectie van je accu kan al veel informatie verschaffen over de conditie en resterende levensduur. Deze externe symptomen ontwikkelen zich vaak geleidelijk en worden regelmatig over het hoofd gezien totdat de schade ernstig wordt. Door maandelijks een snelle controle uit te voeren, kun je tijdig ingrijpen voordat de accu compleet uitvalt.
Witte of groene kristalvorming op pluspol en minpool door sulfaatopbouw
Corrosie aan de accupolen presenteert zich meestal als een witachtige of groenachtige afzetting rondom de aansluitklemmen. Deze kristalvorming ontstaat door een chemische reactie tussen het loodsulfaat in de accu en de metalen onderdelen van de accupolen. Wanneer je deze afzettingen aantreft, wijst dit op lekkage van accuzuur of op overmatige gasontwikkeling binnen de accu. Galvanische corrosie treedt op door het spanningsverschil tussen verschillende metaalsoorten in de aansluiting. Witte kristallen bestaan doorgaans uit lood- of zinkverbindingen, terwijl blauwe kristallen duiden op kopersulfaat afkomstig van de kabels. Deze corrosielaag belemmert de elektrische geleiding aanzienlijk, wat kan resulteren in spanningsverlies van 0,2 tot 0,5 volt.
Scheuren in het accubehuizing en zichtbaar elektrolytverlies
Scheuren of barsten in de kunststof accubehuizing vormen een ernstig symptoom dat directe vervanging vereist. Deze beschadigingen ontstaan vaak door mechanische impact, extreme temperatuurwisselingen of interne drukopbouw. Bij conventionele accu’s met losse celdeksels kan elektrolytverlies zich manifesteren als natte plekken rondom de accubehuizing of als zichtbare vloeistofniveauverlagingen in de cellen. Elektrolytische corrosie treedt op wanneer teveel elektrolyt aanwezig is boven het maximumpeil, of wanneer de accu in ontladen toestand is bijgevuld. Door thermische expansie kan het zuur door de ventilatieopeningen naar buiten treden, waardoor agressieve corrosie ontstaat aan de omliggende componenten.
Vervormde accucellen door oververhitting en interne kortsluiting
Een opgezwollen of uitpuilende accubehuizing signaleert acute problemen binnen de accucellen. Bij VRLA-accu’s (Valve Regulated Lead Acid) kan een lichte bolling normaal zijn door de interne over
drukopbouw kan de behuizing licht doen uitzetten, zeker bij hogere temperaturen waarbij het kunststof soepeler wordt. Gaat de accu echter plotseling sterk bol staan, dan wijst dit op ernstige overlading, een geblokkeerd overdrukventiel of interne kortsluiting tussen cellen. In dat geval ontstaat er veel warmte en wordt in korte tijd veel knalgas geproduceerd, wat het risico op een accuexplosie vergroot. Zie je dat één zijde of één cel veel sterker is uitgedijd dan de rest, dan is de interne schade meestal al onomkeerbaar en is onmiddellijke vervanging de enige veilige optie. Blijf zo’n vervormde accu nooit doorladen of gebruiken; beschouw het als een opgeblazen blikje in de vriezer: het gaat vroeg of laat scheuren.
Zware zwaveldampgeur als indicator van chemische ontbinding
Een penetrante geur van rotte eieren rond de auto is een klassiek symptoom van een accuprobleem. Deze typische lucht wordt veroorzaakt door waterstofsulfide (H2S), een bijproduct van chemische ontbinding van het zwavelzuur en overlading van de accu. Vaak treedt dit op wanneer de laadspanning te hoog is ingesteld, of wanneer een defecte lader de accu langdurig “doorkookt”. De continu vrijkomende dampen kunnen metalen onderdelen in de motorruimte aantasten en vormen bij hoge concentraties een gezondheidsrisico.
Ruik je deze zwaveldamp in combinatie met een warme, brommende accu of zichtbare dampvorming, koppel de lader dan direct los en laat de accu afkoelen in een goed geventileerde omgeving. Blijf uit de buurt met open vuur of vonken, omdat knalgas zich rond de accu kan ophopen. Een accu die zover ontbonden is dat hij duidelijk naar rotte eieren ruikt, heeft in de praktijk zijn levensduur bereikt en is vaak intern zwaar beschadigd. In garages wordt zo’n accu om veiligheidsredenen vrijwel altijd preventief vervangen in plaats van verder getest of opgeladen.
Elektrische symptomen: startproblemen en spanningsverlies
Naarmate een auto-accu verder degradeert, worden de symptomen steeds duidelijker merkbaar in het startgedrag en de spanning op het boordnet. Waar visuele signalen vooral iets zeggen over de buitenkant van de accu, geven elektrische symptomen direct inzicht in het werkelijke vermogen om startstroom te leveren. Moderne voertuigen zijn sterk afhankelijk van een stabiele boordspanning; al kleine afwijkingen kunnen merkbare problemen veroorzaken. Door aandachtig te letten op veranderingen in het startgeluid, de helderheid van verlichting en gemeten accuspanning, kun je vaak vroegtijdig vaststellen dat de accu aan vervanging toe is.
Trage startmotor met karakteristiek tikgeluid bij contactsleutel omdraaien
Een van de eerste hoorbare symptomen van een zwakke accu is een traag rondgaande startmotor. In plaats van het bekende vlotte “rrr-rrr-rrr”-geluid hoor je een langzaam, moeizaam draaien van de startmotor, soms gevolgd door een enkel luid “tik” wanneer je de sleutel omdraait. Dit tikgeluid ontstaat doordat het startrelais wel probeert aan te trekken, maar de accu onvoldoende spanning en stroom levert om de startmotor daadwerkelijk te laten draaien. Vooral na een koude nacht of na langere stilstand valt dit probleem op.
Herhaal je de startpoging meerdere keren achter elkaar, dan zakt de spanning verder in en kan de verlichting in het dashboard volledig uitvallen. Dit is een duidelijk teken dat de accu aan het instorten is onder belasting. Hoewel een defecte startmotor of slecht massa-aansluitpunt vergelijkbare symptomen kan geven, is een verouderde of ondergeladen accu veruit de meest voorkomende oorzaak. Laat in zo’n situatie altijd eerst de accutoestand controleren, voordat je dure onderdelen zoals startmotor of dynamo laat vervangen.
Spanning onder 12,4 volt in rusttoestand gemeten met multimeter
Een eenvoudige en betrouwbare manier om de gezondheid van je auto-accu te beoordelen, is het meten van de rustspanning met een digitale multimeter. Bij een volledig opgeladen en gezonde lood-zuuraccu hoort de spanning in rust (auto minimaal enkele uren niet gebruikt, contact uit) tussen ongeveer 12,6 en 12,8 volt te liggen. Metingen rond de 12,4 volt duiden al op een ladingstoestand van circa 75%, terwijl een spanning van 12,2 volt of lager vaak betekent dat de accu aanzienlijk ontladen is of capaciteit verloren heeft.
Zit de accuspanning structureel onder de 12,4 volt, zelfs na langere ritten of na het gebruik van een externe lader, dan spreekt men van onderlading en beginnende sulfatering. Dit is een vroeg symptoom van accudegradatie dat je ernstig moet nemen, zeker als je veel korte ritten rijdt. Door regelmatig met een multimeter te controleren voorkom je dat je op een ochtend ineens met een volledig lege accu staat. Zie de accuspanning als de “bloeddruk” van je elektrische systeem: blijvende afwijkingen vragen om nader onderzoek.
Dimmende koplampen en dashboardverlichting tijdens motorstart
Let je wel eens op wat de koplampen doen op het moment dat je de motor start? Bij een gezonde accu en voldoende startstroom zullen de lampen misschien kort iets minder fel worden, maar blijven ze over het algemeen duidelijk zichtbaar branden. Bij een verzwakte accu daarentegen zie je vaak dat zowel de koplampen als de dashboardverlichting sterk dimmen of zelfs bijna volledig uitvallen zodra je de startmotor activeert. Dit komt doordat de beperkte accucapaciteit zich volledig op de startmotor moet richten, waardoor voor de overige verbruikers nauwelijks spanning overblijft.
Dit fenomeen is extra goed zichtbaar in het donker, bijvoorbeeld wanneer je na een werkdag in de winter je auto start. Vergelijk je het gedrag van de verlichting met eerdere winters en merk je dat de lampen nu veel sterker terugvallen, dan is dat een duidelijk symptoom dat de accu zijn maximale stroomafgifte niet meer haalt. Het dimmen van verlichting is eigenlijk hetzelfde als een tuinslang waarin je plotseling een extra dikke aftakking zet: de druk voor de rest valt terug. Wacht je hier te lang mee, dan volgt onvermijdelijk het moment waarop zelfs de startmotor niet meer rondkomt.
Cold cranking amperes (CCA) waarde onder fabrieksspecificatie
De Cold Cranking Amperes (CCA) geven aan hoeveel stroom een accu bij lage temperatuur (meestal -18 °C) gedurende een bepaalde tijd kan leveren zonder dat de spanning onder een vastgestelde grens zakt. Fabrikanten specificeren voor elke auto-accu een minimale CCA-waarde die nodig is om de motor betrouwbaar te kunnen starten, vooral in de winter. Naarmate de accu ouder wordt en interne slijtage optreedt, neemt deze effectieve CCA-waarde af, zelfs als de accuspanning in rust nog redelijk lijkt.
Met een professionele digitale accutester kan de actuele CCA-waarde worden gemeten en vergeleken met de oorspronkelijke specificatie. Blijkt uit de test dat je accu bijvoorbeeld nog maar 50–60% van de opgegeven CCA levert, dan is dat een duidelijk signaal dat de accu versleten is, ook al heb je nog geen dagelijkse startproblemen. Zie CCA als het “spiervermogen” van de accu: de spanning vertelt hoeveel energie er in rust aanwezig is, maar de CCA bepaalt of de accu die energie ook snel genoeg kan afgeven om de motor rond te trekken bij strenge vorst.
Voltage drop test toont meer dan 0,5 volt spanningsverlies
Een voltage drop test (spanningsvaltest) wordt uitgevoerd om te beoordelen hoeveel spanning de accu verliest zodra hij zwaar wordt belast, meestal tijdens het starten. Terwijl de startmotor draait, meet men de accuspanning tussen de polen. Bij een goede accu mag de spanning kortstondig terugvallen, maar hoort deze doorgaans boven de 9,6 volt te blijven. Zakt de spanning direct dieper weg, of zie je een spanningsval van meer dan 0,5 volt ten opzichte van eerdere metingen, dan wijst dit op een verhoogde interne weerstand of capaciteitsverlies.
In de praktijk wordt de spanningsvaltest vaak gecombineerd met controle van de massaverbindingen en kabels, omdat ook slechte verbindingen extra spanningsverlies kunnen veroorzaken. Toch blijkt in een groot deel van de gevallen de accu zelf de boosdoener. Zie het als een waterleiding met een vernauwde afsluiter: zodra je de kraan volledig opendraait, valt de druk terug en komt er nauwelijks water uit. Bij een auto-accu vertaalt dit zich direct in traag starten, flikkerende verlichting en uiteindelijk complete uitval bij koude motor.
Elektronische storingen door onvoldoende stroomlevering
Naast zichtbare en hoorbare symptomen kan een versleten of ondergeladen auto-accu een breed scala aan elektronische storingen veroorzaken. Moderne voertuigen bevatten tientallen regeleenheden (ECU’s) die allemaal afhankelijk zijn van een stabiele boordspanning. Al bij relatief kleine spanningsdalingen kunnen deze modules foutcodes registreren, herstarten of in een soort noodloop gaan. Hierdoor lijkt het soms alsof er complexe elektronische defecten aanwezig zijn, terwijl de kern van het probleem simpelweg een zwakke accu is.
Foutmeldingen in het motormanagement systeem en OBD-II codes
Een bekende consequentie van spanningsinstabiliteit is het verschijnen van willekeurige foutmeldingen in het motormanagement systeem. Denk aan waarschuwingen voor ESP/ABS, airbag, stuurbekrachtiging of emissiesystemen die kort na het starten oplichten en soms weer verdwijnen zodra de motor enige tijd draait. Via een OBD-II diagnoseapparaat zijn deze storingen vaak terug te vinden als spanningsgerelateerde foutcodes, zoals “low voltage” of “under-voltage” bij diverse regeleenheden.
Wanneer een accu tijdens het starten een diepe spanningsval veroorzaakt, kunnen sommige ECU’s tijdelijk uitvallen of resetten. Dit leidt tot foutcodes die bij een oppervlakkige uitlezing al snel geïnterpreteerd worden als defecte sensoren of kapotte modules. Daarom controleren professionele werkplaatsen bij onverklaarbare elektronische problemen altijd eerst de accuspanning, ruststroom en laadspanning. Los je de spanningsproblemen op, dan verdwijnen veel van deze ogenschijnlijke “mysterieuze” storingen vanzelf.
Defecte infotainment systemen en radio memory reset na uitschakeling
Verliest je radio of infotainmentsysteem regelmatig zijn zenderinstellingen, kloktijd of navigatievoorkeuren zodra de auto een tijdje heeft stilgestaan? Dat is een typisch symptoom van spanningsverlies of korte stroomonderbrekingen in het boordnet. Veel moderne head-units hebben een geheugencircuit dat continu een kleine hoeveelheid stroom vraagt om instellingen vast te houden. Zakt de accuspanning echter te ver weg, dan reset dit geheugen zichzelf en moet je alles opnieuw instellen.
In extreme gevallen kan het infotainmentsysteem zelfs vastlopen of onverwacht herstarten tijdens het rijden. Bestuurders denken dan al snel aan een defecte radio of softwarefout, terwijl de onderliggende oorzaak vaak simpelweg een accu is die op de grens van zijn capaciteit functioneert. Door de accu te testen en, indien nodig, te vervangen, voorkom je dat het hele infotainmentsysteem onterecht verdacht wordt en dure reparaties worden uitgevoerd die het probleem niet oplossen.
Haperende elektrische ramen en centrale deurvergrendeling
Elektrische ramen, spiegels en centrale deurvergrendeling zijn eveneens sterk afhankelijk van voldoende spanning en stabiele stroomvoorziening. Bij een zwakke accu kun je merken dat ramen trager omhoog gaan, halverwege even stoppen of schokkerig bewegen. Ook kan het gebeuren dat de centrale vergrendeling niet alle deuren tegelijk ontgrendelt, of dat een sleutel met afstandsbediening onbetrouwbaar reageert wanneer de auto langere tijd heeft stilgestaan. Dit zijn duidelijke signalen dat de boordspanning dicht tegen de ondergrens aan zit.
Dit soort symptomen treden vooral op wanneer meerdere verbruikers tegelijkertijd actief zijn, bijvoorbeeld als je de ramen bedient terwijl de verlichting en blower aanstaan bij een uitgeschakelde motor. De accu moet dan in zijn eentje alle verbruikers voeden. Merk je dat deze problemen verdwijnen zodra de motor draait en de dynamo bijlaadt, dan is dat een extra aanwijzing dat de accu onvoldoende reservemarge heeft. Door tijdig in te grijpen voorkom je dat deze milde klachten uiteindelijk uitmonden in volledige startweigering.
Diagnose met professionele testapparatuur: laadspanning en capaciteitsmeting
Hoewel je met visuele controles en eenvoudige spanningsmetingen al veel kunt achterhalen, geeft professionele testapparatuur een veel nauwkeuriger beeld van de werkelijke conditie van je auto-accu. In moderne werkplaatsen worden diverse meetmethoden gecombineerd om zowel de startcapaciteit, de interne weerstand als het laadgedrag te beoordelen. Hierdoor kan men onderscheid maken tussen een echt kapotte accu, een accu die slechts leeg is en een laadsysteem (dynamo of spanningsregelaar) dat niet naar behoren functioneert.
Belastingstest met carbon pile tester bij halve CCA-waarde gedurende 15 seconden
De klassieke methode om de startcapaciteit van een accu te beoordelen is de belastingstest met een carbon pile tester. Daarbij wordt de accu gedurende circa 15 seconden belast met een stroom die ongeveer de helft van de gespecificeerde CCA-waarde bedraagt. Tijdens deze test wordt nauwlettend gekeken naar de accuspanning: blijft deze boven de kritieke grens van ongeveer 9,6 volt, dan wordt de accu doorgaans als voldoende beschouwd. Zakt de spanning sneller en dieper weg, dan duidt dit op een te hoge interne weerstand en onvoldoende capaciteit.
Deze test simuleert in feite een koude start onder zware omstandigheden en geeft een realistisch beeld van hoe de accu zich in de praktijk zal gedragen. Belangrijk is dat de accu voor de test volledig geladen is, anders ontstaat een vertekend beeld. In veel landen wordt bij periodieke voertuigkeuringen een dergelijke belastingtest toegepast, juist omdat hij snel, reproduceerbaar en goed te interpreteren is. Komt jouw accu deze test niet door, dan is vervangen meestal verstandiger dan blijven bijladen en hopen dat het probleem vanzelf verdwijnt.
Conductance testing met digitale accutester zoals midtronics of bosch BAT 115
Nieuwere testmethoden maken gebruik van conductance testing, waarbij digitale accutesters – zoals die van Midtronics of de Bosch BAT-serie – een kleine wisselstroom door de accu sturen. Aan de hand van de gemeten geleiding (conductance) en de spanningsrespons berekent het apparaat de resterende capaciteit, de effectieve CCA-waarde en de interne weerstand, zonder de accu zwaar te belasten. Het grote voordeel is dat deze methode snel, veilig en ook bruikbaar is bij deels geladen accu’s.
De tester vergelijkt de gemeten waarden met de door de fabrikant opgegeven specificaties van de accu. Op het display verschijnt vervolgens een duidelijke beoordeling, variërend van “OK” tot “Replace” of “Recharge and retest”. Dit maakt het voor monteurs en ook voor leken makkelijker om een objectieve beslissing te nemen over vervanging. Conductance testing is te vergelijken met een hartfilmpje van de accu: je ziet niet alleen of hij “klopt”, maar ook hoe sterk en regelmatig dat gebeurt.
Alternator output controle: laadspanning tussen 13,8 en 14,4 volt
Een gezonde accu is afhankelijk van een correct functionerend laadsysteem. Daarom hoort bij een volledige diagnose altijd een controle van de dynamo-uitgang (alternator output). Met een multimeter meet men de spanning over de accupolen bij stationair draaiende motor, en indien mogelijk ook bij verhoogd toerental en met ingeschakelde verbruikers zoals verlichting en blower. De laadspanning hoort in de meeste moderne auto’s tussen circa 13,8 en 14,4 volt te liggen. Waarden ver onder dit bereik wijzen op een slecht ladende dynamo of defecte spanningsregelaar, terwijl te hoge spanningen juist duiden op overlading.
Rijd je langere tijd rond met een te lage laadspanning, dan raakt de accu chronisch onderladen en ontstaat versneld sulfatering. Is de laadspanning structureel te hoog, dan kan dit leiden tot gasvorming, uitdroging en uiteindelijk vervorming van de accucellen. Beide situaties verkorten de levensduur van de accu drastisch, zelfs als het accutype zelf van goede kwaliteit is. Controle van de alternator output is dus essentieel om te voorkomen dat een nieuwe accu binnen korte tijd dezelfde klachten vertoont als zijn voorganger.
Parasitaire stroomverbruik meten met ampèremeter onder 50 milliampère
Zelfs wanneer de auto uitgeschakeld geparkeerd staat, verbruiken sommige systemen een kleine hoeveelheid stroom, bijvoorbeeld voor alarm, centrale vergrendeling, klok en ECU-geheugen. Dit wordt parasitaire stroomafname genoemd. Normale waardes liggen afhankelijk van het voertuig meestal onder de 50 milliampère (0,05 A) nadat alle systemen in slaapstand zijn gegaan. Met een in serie geschakelde ampèremeter kan een monteur nauwkeurig bepalen hoeveel stroom er continu uit de accu wordt getrokken wanneer de auto stilstaat.
Is het parasitaire verbruik significant hoger, bijvoorbeeld 200–300 mA of meer, dan raakt de accu binnen enkele dagen leeg, zelfs als hij technisch nog in orde is. Dit kan worden veroorzaakt door defecte modules die niet “slapen”, verkeerd aangesloten accessoires of bijvoorbeeld een achtergelaten dashcam. In zo’n geval is het cruciaal eerst het abnormale stroomverbruik op te sporen en te verhelpen, anders zal ook een nieuwe accu snel weer leeg zijn. Het is vergelijkbaar met een lekkende kraan: je kunt wel steeds de emmer leeggooien, maar zonder de lekkage zelf te repareren blijft het probleem bestaan.
Levensduur indicatoren: cyclische degradatie en temperatuurinvloeden
Zelfs bij correct gebruik en een goed werkend laadsysteem heeft elke auto-accu een eindige levensduur. Gemiddeld ligt deze tussen de drie en zes jaar, afhankelijk van rijprofiel, klimaat en accutype. De slijtage verloopt zelden plotseling; meestal is sprake van een geleidelijk proces van capaciteitsverlies, sulfatering en mechanische veroudering van de interne loodplaten. Door aandacht te besteden aan levensduurindicatoren zoals elektrolytdichtheid, laadgedrag en temperatuurbelasting, kun je tijdig inschatten wanneer een accu zijn einde nadert.
Verlies van elektrolytdichtheid onder 1,265 specifiek gewicht bij verzuurde accu
Bij traditionele “natte” lood-zuuraccu’s kan de conditie van de cellen worden beoordeeld door het soortelijk gewicht van het elektrolyt te meten met een hydrometer. Een volledig geladen en gezonde accu heeft doorgaans een elektrolytdichtheid rond 1,265 g/cm³ bij 25 °C. Zakt deze waarde structureel lager, bijvoorbeeld naar 1,20 of nog minder, dan wijst dit op een verzuurde of verzwakte accu die onvoldoende actief materiaal bevat om de opgeslagen energie vast te houden. Dit gaat vaak gepaard met een lagere klemspanning en beperkte startcapaciteit.
Afwijkingen tussen cellen zijn eveneens belangrijk: wanneer één of twee cellen een duidelijk lagere dichtheid vertonen dan de rest, is er vaak sprake van lokale schade of interne kortsluiting. In zo’n geval is de accu als geheel onbetrouwbaar geworden, omdat de zwakste cel de totale prestaties bepaalt. Hoewel bij moderne onderhoudsvrije en AGM-accu’s de elektrolytdichtheid minder makkelijk direct te meten is, blijft het principe hetzelfde: een dalende dichtheid weerspiegelt dalende energiereserves en vorderende slijtage.
Sulfatering van loodplaten door langdurige onderlading
Sulfatering is een van de belangrijkste oorzaken van voortijdige accudegradatie en treedt op wanneer een accu langdurig (deels) ontladen blijft. Tijdens het ontladen wordt het actieve loodmateriaal in de platen omgezet in loodsulfaat. Wordt de accu daarna niet volledig herladen, dan kunnen deze loodsulfaatkristallen uitgroeien tot grote, harde structuren die de poriën van de platen verstoppen. Hierdoor wordt het oppervlak dat kan deelnemen aan de chemische reactie kleiner en neemt de effectieve capaciteit merkbaar af.
Typische oorzaken zijn voertuigen die wekenlang stil staan zonder druppellader, auto’s die alleen korte ritten maken of structurele onderlading door een zwakke dynamo. Een gesulfateerde accu laat zich vaak slecht of slechts schijnbaar opladen: de spanning loopt snel op, waardoor automatische laders denken dat de accu vol is, terwijl de werkelijke lading beperkt blijft. Sulfatering is vergelijkbaar met kalkaanslag in een waterkoker: hoe langer je het proces zijn gang laat gaan, hoe moeilijker het nog te verwijderen is en hoe slechter de prestatie wordt.
Versnelde veroudering door extreme temperaturen boven 35°C of onder -15°C
Temperatuur heeft een enorme invloed op de levensduur van een auto-accu. Bij hoge omgevingstemperaturen boven circa 35 °C versnellen de chemische processen in de accu, wat leidt tot snellere gridcorrosie (aantasting van de loodroosters) en verdamping van water uit het elektrolyt. In warme klimaten of bij auto’s die langdurig in direct zonlicht staan, kan de praktische levensduur daardoor bijna halveren. De accu lijkt het in de zomer vaak nog goed te doen, maar de werkelijke slijtage wordt pas zichtbaar bij de eerste koude dagen.
Bij zeer lage temperaturen onder -15 °C daalt de beschikbare capaciteit juist sterk, soms tot slechts 50–60% van de nominale waarde. Tegelijkertijd vraagt de motor meer startstroom door stroevere olie en hogere mechanische weerstand. Een accu die in de zomer nog net voldoende reserve had, kan in de winter daardoor plotseling niet meer in staat zijn de motor rond te trekken. Ook bevriezing dreigt bij volledig ontladen accu’s in strenge vorst. Daarom is het verstandig om voor de wintermaanden de accutoestand extra goed te laten controleren en bij twijfel preventief te vervangen.
Praktische situaties: winterstart en kortritten als accubelasting
In de dagelijkse praktijk komen accuproblemen vooral bovendrijven in twee veelvoorkomende situaties: moeizame starts in de winter en auto’s die voornamelijk korte ritten rijden. Beide gebruiksscenario’s leggen een onevenredig zware belasting op de accu, terwijl er relatief weinig gelegenheid is om deze weer volledig op te laden. Door te begrijpen hoe deze omstandigheden de accu beïnvloeden, kun je je rijgedrag en onderhoud beter afstemmen en zo onverwachte pech voorkomen.
Bij koude winterstarts werkt alles tegen de accu: de capaciteit is lager, de motor draait zwaarder, en tegelijkertijd gebruik je vaak extra verbruikers zoals ruitverwarming, stoelverwarming en blower op hoge stand. Merk je dat de motor in de winter steeds trager aanslaat, dan is dat vaak een combinatie van beginnende accudegradatie en de zwaardere omstandigheden. Een preventieve controle in het najaar, eventueel aangevuld met regelmatig bijladen met een intelligente druppellader, kan veel winterse startproblemen voorkomen.
Kortritten vormen een ander klassiek scenario waarin een anders ogenschijnlijk goede accu versneld achteruitgaat. Elke start kost een flinke hoeveelheid energie, terwijl een ritje van slechts enkele kilometers vaak niet lang genoeg duurt om die energie weer volledig aan te vullen. Zeker in stadsverkeer, met veel stops en relatief lage toerentallen, heeft de dynamo maar beperkte tijd en vermogen om de accu bij te laden. Rijd je dagelijks vooral korte stukken naar werk, school of supermarkt, dan is het raadzaam om af en toe een langere rit te maken of de accu periodiek met een externe lader op te laden.
Door deze praktische situaties serieus te nemen en de hierboven beschreven symptomen van een kapotte of versleten accu tijdig te herkennen, kun je de kans op onverwachte pech aanzienlijk verkleinen. Uiteindelijk is de auto-accu het hart van het elektrische systeem: zodra dat hart verzwakt, raakt de rest van de auto vroeg of laat ook uit balans. Door proactief te handelen bespaar je jezelf niet alleen ongemak langs de weg, maar vaak ook hogere kosten voor gevolgschade aan elektronica en start- of laadsysteem.